De mevrouw van de sijsjes is overleden. Ze heeft een hoge leeftijd bereikt. 94 is ze geworden. Als de dag van gisteren herinner ik me dat ik die ochtend in 1943 bij haar in de zaak naar binnen ging en haar vroeg of de sijsjes er al waren. “Neen, zei ze, mijn man is ze halen. Als ge straks terugkomt dan zijn ze er zeker.” Het echtpaar dreef een zaak waar je parkieten en sijzen en vinken en papegaaien kon kopen en alles wat daarbij hoorde. Een sijsje dat in de huiskamer zorgeloos en heel bescheiden vrolijke liedjes zong, maakte de oorlogsjaren draaglijker. Ooit zou je zelf ook wel weer gaan fluiten.
“Dan kom ik vanmiddag nog eens terug,” zei ik. “Dat is goed, zei ze, tot straks dan.”
Een uur later werd het huis omsingeld en zijn ze haar winkel binnengevallen. Met een man of tien waren ze. In hun grauwgroene uniformen, de donkere helmen op het hoofd en de mitrailleurs in de aanslag. Ze hebben de Britse piloten van de zolder gehaald en onder enorm kabaal de man en de vrouw opgeleid. De armen heel hoog in de lucht. De man werd in Ludwigsburg gefusilleerd, zijn vrouw overleefde de concentratiekampen. 94 is ze geworden.. Ludwigsburg is een mooie toeristische stad, de concentratiekampen zijn monumenten geworden, Duitsers zien er heel gewoon uit en van de sijsjes heb ik nooit nog iets gehoord. Soms – heel zelden – hoor ik er een in mijn tuin en dan denk ik altijd aan de man. Zo een vogeltje weet helemaal van niets. Dat zingt maar.
JOS.
