In het legermuseum was de tweede wereldoorlog tijdelijk afgesloten voor bezichtiging. Kan het echt niet? vroeg ik aan een militair die er duidelijk sterk onder leed dat hij op zijn leeftijd al in het museum terechtgekomen was.
Als de hoofdconservator u de toelating geeft dan kunt u erin, zei hij, en als hij ze niet geeft dan kunt u er niét in. Hier heersten duidelijke richtlijnen. Na een eindeloos aantal trappen bleek de hoofdconservator een adjunct te hebben die gevolmachtigd was om over dit soort dingen te beslissen. Maar de hiërarchie ligt ginder een onvoorstelbaar aantal trappen uit elkaar.
Toen ik het ondanks de hitte toch eindelijk haalde, zei de adjunct van de adjunct dat de eigenlijke adjunct momenteel bij de hoofdconservator zat en dat ik dus langs de hele hiërarchie terug naar boven dienden te lopen. Op dat moment was alle twijfel overbodig, we waren in het legermuseum.
Ik heb jarenlang tegenover een kolonel gewoond zodat ik mij moeiteloos op het gewenste niveau kan plaatsen en vijf minuten later stond ik bij de glazen kast die volledig met Duitse Feldpolizei was gevuld. In een kast aan de overkant zag je de tegenliggers van het Britse Achtste Bevrijdingsleger. Helemaal klaar om opnieuw kauwgom beginnen uit te delen.
De Feldpolizisten droegen inderdaad de grijsgroene broeken en het vest van toén en de korte zwarte laarzen. Enkel de blik klopte niet. Van geen kanten klopte die. Ze keken helemaal anders dan toen ze hier écht waren. In een hoek stond zelfs een SS-man die naar ons glimlachte. De diepste tragiek van in onze jeugd was hier ineens na al die jaren operette geworden. Het was ontstellend.
Een eind verderop werd er opnieuw propaganda gevoerd om bij de Landdienst in Polen de oogst te gaan binnenhalen. Voor Führer Volk en Vaderland. De Führer heeft uiteindelijk voor het museum gewerkt en voor Volk en Vaderland ga je vandaag de dag nog hooguit om de zoveel jaren in een kieshokje staan en daarna ga je weer doodgewoon terug naar huis. Televisie kijken. Een oorlogsfilm als het kan.
Bij het naar buiten gaan stond een onduidelijke man te mediteren bij het veldbed van Leopold de Eerste. Met drie vingers testte hij de veerkracht ervan. Wat dacht zo een man in die ogenblikken ? Misschien helemaal niets. In deze hitte was dit het meest voor de hand liggende.Trouwens, wat kun je denken over een matras van Leopold de Eerste ? Buiten onder de triomfbogen liep ik tegen een bataljon paracommando’s aan , helemaal gecamoufleerd.
Je zag ze naar een oorlog hunkeren. Ik hoop dat de volgende generatie hen in de glazen kasten ziet staan. Zonder tegenliggers.
